in 't Wasdom

Toegang tot kennis

Archive for the ‘actueel’ Category

januari 11th, 2021 by Helpdesk Bolas

Inlog-, help- en overzichtspagina

 

inloggen

BOLAS online met Bella & Bart – functionaliteiten
overzichtspagina

december 24th, 2020 by Jaap de Jong

De nieuwe cockpit van BOLAS

BOLAS is de afgelopen weken vernieuwd. Doelstelling was een meer intuïtieve layout. Daar hebben onze programmeurs en andere medewerkers flink hun best op gedaan.

Renske ter Avest (eindredactie nieuwsblogs) heeft opnieuw gekeken naar de beschrijvingen van de functionaliteiten. En er is een overzichtspagina gemaakt die direct naar de gewenste functionaliteit verwijst.

december 7th, 2020 by Renske ter Avest

Slimmer zoeken – iedere week een zoektip

In deze wekelijkse rubriek vind je een zoek- of beter een vindtip. Het gaat om zoektechnieken en andere tips en trucs om effectief informatie terug te vinden.

Deze week (week 52): je zoekopdracht beperken tot één website. Read the rest of this entry »

december 7th, 2020 by Jaap de Jong

De kunst van het schrijven

Onlangs schreef Ionica Smeets in De Volkskrant een column over de schrijfregels van George Orwell (Smeets, 2020). Aanleiding was een discussie met haar studenten over de rapportagestijl tijdens een college onderzoeksmethoden. Ik kan dat gesprek goed plaatsen en was het geheel eens met haar schrijfregels. Eigenlijk waren het de schrijfregels van Orwell.

Haar ervaring kan ik met soortgelijk uit eigen praktijk aanvullen. Steeds vaker zie ik stukken van studenten die ergens hoorden dat ze ‘we’ en ‘ik’ moeten vermijden en nu van de weeromstuit ‘de onderzoeker’ gebruiken. Alleen een journalist die een stuk schrijft over een onderzoeksrapport gebruikt die frase (‘de onderzoeker’), zeg ik dan tegen een student bij wie ik dit aantref. De merkwaardige – ik wilde schrijven ‘dwaze’ – nieuwerwetsheid wordt ingegeven door de idee dat een rapport zo meer neutraal klinkt. Daarbij doet de student een impliciet beroep op een (academische) status die men niet heeft. De vermelde schrijfwijze (“de onderzoeker”) is overigens ongebruikelijk in de academische wereld zelf. Paradoxaal genoeg is het een impliciet ‘gezagsargument’ op basis van een vermeende status die geen rol speelt bij het wisselen van argumenten. In een academische discussie gaat het om de inhoud.

En zo is er meer, bijv. het gebruik van de actieve vorm. In een Plan van Aanpak waarin je de (voorgenomen) werkwijze beschrijft dien je de passieve vorm te vermijden.

  • Dus niet: we zouden indien mogelijk acht medewerkers willen interviewen, mochten die beschikbaar zijn, maar: we interviewen acht medewerkers.

Mocht achteraf blijken dat je slechts zeven mensen interviewde, pas dan in het definitieve onderzoeksverslag het aantal aan (incl. de verantwoording van het aantal. Ik vat de regels van Orwell samen, met dank aan Iona Smeets, want ik raadpleegde Orwell niet zelf:

De zes schrijfregels van George Orwell:
  • Gebruik de actieve vorm, tenzij het niet anders kan.
  • Vermijd veel voorkomende vergelijkingen of (kromme) beeldspraak.
  • Hou het kort. Laat elk overbodig woord uit een zin weg.
  • Laat een lang woord weg, waar een kort woord volstaat.
  • Vermijd jargon en leg niet te vermijden vaktaal uit (met relevante bronverwijzingen).
  • En ja, als een tekst volgens de regels is geschreven, maar toch onwelluidend klinkt: laat dan de regel vallen.

Mijn kompaan bij het antiquariaat in ’t Wasdom – Igor Cornelissen – is het geheel eens met de zes schrijfregels van George Orwell, al is hij van mening dat de zevende regel niet mag ontbreken: de anekdote. Liefst op iedere pagina één. Minstens.

Tot slot.

Naast bovenstaand gesprek over schrijfregels, bespreek ik met mijn studenten ook altijd een drietal niveaus van rapporteren: feitelijk, vergelijkend/analytisch en existentieel.

  1. Feitelijk niveau: bij de weergave van een letterlijk citaat of parafrase geef altijd aan waar je parafrase of citaat vandaan komt, inclusief de pagina’s (je maakt zo een check mogelijk). Gebruik steeds dezelfde referentiestijl (bijv. APA-style).
  2. Analytisch niveau: één bron is geen bron. Vergelijk de inhoud van verschillende bronnen en verrijk je uiteindelijke begripsomschrijving of definitie met de inzichten uit verschillende bronnen.
  3. Existentieel niveau: neem een standpunt in als er verschillende perspectieven zijn die elkaar uitsluiten of schaar je achter het beste standpunt. Zo wordt de tekst persoonlijker en hopelijk ook welluidender. Je blaast jouw levende adem in een dood tekstgeraamte en schept iets nieuws.

Smeets, I. (2020). Ik eindigde mijn college met de zes schrijfregels van George Orwell. De zesde is de allerbelangrijkste [column]. Geraadpleegd op 7 december 2020 op de website van De Volkskrant, 20 november 2020.


Méér over APA-verwijzingen (niveau 1 van het rapporteren)

Gebruikers van bolas kunnen bij het opstellen van de literatuurlijst gebruik maken van de APA-tool van bolas, zoeken in Laelaps die zoekresultaten direct volgens APA-richtlijnen opslaat of gebruik maken van de databanken. Je kunt hier alle functionaliteiten bekijken.

oktober 8th, 2020 by Jaap de Jong

Nieuwe opzet BOLAS

Van januari tot augustus 2020 werkten wij aan een nieuwe opzet van BOLAS. We richten ons meer op directe ondersteuning van onze relaties. Dit betekent dat er een steviger band is tussen de gewone website en de webapplicatie.

Op de website wordt in blogs inhoudelijke steun gegeven over de onderzoeksaanpak, methoden (literatuuronderzoek, interviews etc.), technieken (labelen) en instrumenten (bijv. interviewleidraad).

Renske ter Avest doet de eindredactie van de inhoudelijke blogs. In wekelijkse blogs reikt Renske tips en tools aan ten behoeve van gebruikers in het voortgezet en hoger onderwijs. Renske houdt zich onder meer bezig met de didactische elementen: het oefenen van vaardigheden en het toetsen. Daarbij komt er in de komende tijd aandacht voor de leerlijnen “onderzoekend vermogen” (VO/HO) waarbij bolas als middel wordt gebruikt (bijv. bij het “slimmer zoeken” op Google & in databanken, opzetten van een literatuurlijst vlg. APA-richtlijnen etc.). Zo werk je ook aan je digitale geletterdheid!

Renske is docente aan het CCNV en begeleidt daar o.m. leerlingen bij het profielwerkstuk. Zij heeft een achtergrond als historica en filosofe en weet veel van de ins en outs van het opzetten van een onderzoek. Renske blijft ook betrokken bij de online-workshops voor gebruikers.

Méér hulp nodig? Je kunt ons online raadplegen. BOLAS online met Microsoft Teams.

update: 22 december 2020

september 2nd, 2020 by Renske ter Avest

Het citeren van een bron in een bron. Kan dat?

Mensen vragen mij wel eens hoe je omgaat met een citaat (uit een boek of artikel) dat je ergens aantreft, maar waarvan je de bron zelf niet raadpleegde. Soms is die informatie van belang, maar je hebt nog niet de mogelijkheid gehad om de oerbron zelf te zien. Wat moet je in dit geval doen met de bronverwijzing in je tekst en de vermelding in de literatuurlijst (vlg. APA-richtlijnen)?

Mijn advies is altijd hetzelfde: raadpleeg ook de oerbron! Er zijn tenminste drie argumenten om dat te doen:

  1. Het is blijkbaar een belangrijke bron die nieuwe inzichten geeft en ook door anderen wordt gebruikt;
  2. Is de oerbron op juiste wijze geïnterpreteerd? Het is niet zeker of de door jou gebruikte bron de gegevens van anderen goed interpreteert. Je kunt dat beter ook zelf checken & controleren;
  3. De gouden regel: één bron is geen bron. Door meer bronnen te raadplegen krijg je een meer genuanceerd betoog. Daarmee voldoe je aan genoemde gouden regel en wordt de onderbouwing in onderzoeksverslag geloofwaardiger.

Wanneer je – ondanks dit advies – er toch voor kiest om de andere bron (de zgn. oerbron) niet te raadplegen, maar je wel de informatie wilt gebruiken, kun je dat in je betoog expliciet aangeven. Een voorbeeld:

Jansen citeert bij deze kwestie de bekende auteur Herbert Willemsen die stelt dat er vele wegen naar Rome leiden, maar dat het goed is om de kortste weg te kiezen en toch ook alle andere wegen te kennen (Jansen, 2019, p. 40).

In de literatuurlijst wordt alleen de titel van Jansen opgenomen. Neem je toch Willemsen op, dan suggereer je daarmee dat je die bron ook hebt geraadpleegd. Dat is een vorm van fraude.

Méér over APA-verwijzingen


Gebruikers van bolas kunnen bij het opstellen van de literatuurlijst gebruik maken van de APA-tool van bolas, zoeken in Laelaps die zoekresultaten direct volgens APA-richtlijnen opslaat of gebruik maken van de databanken. Je kunt hier alle functionaliteiten bekijken.

juni 18th, 2020 by Renske ter Avest

Projectplanning voor het profielwerkstuk

Om docenten/begeleiders te ontlasten en onze gebruikers te helpen hebben we een projectplanning gemaakt die gemakkelijk is in te passen binnen een bestaande regeling voor het profielwerkstuk. De planning gaat uit van drie of vier begeleidingsmomenten.

Is er binnen de opleiding geen regeling of handleiding voor het profielwerkstuk, dan is het mogelijk gebruik te maken van een eerder door ons ontwikkeld format dat gemakkelijk kan worden aangepast aan de eigen schoolcultuur en simpel te integreren met deze projectplanning.

Meer blogs over het profielwerkstuk.

juni 5th, 2020 by Jaap de Jong

De toegankelijkheid en beschikbaarheid van bronnen

In deze reeks besteden we aandacht aan vrij toegankelijke databanken (zg. Open Access). Verder geven we tips hoe je de toegang tot bronnen kunt vergroten, bijv. door het gebruik van een VPN-verbinding die ook nog eens tot meer privacy op het internet leidt.

Een betaald lidmaatschap van de openbare bibliotheek geeft toegang tot een aantal interessante (digitale) bronnen, ook vanuit de thuiswerkplek. Een grotere collectie van (digitale) bronnen is aanwezig bij de moeder van alle bibliotheken: de Koninklijke Bibliotheek (KB). Voor leerlingen is het KB-lidmaatschap gratis, studenten betalen een bedrag van €7,50 (50%)

Een KB-lidmaatschap kun je aangeven binnen je persoonlijke instellingen van de bolasapplicatie. Bij nieuw aangemaakte projecten reikt bolas je relevante selectie uit haar databankcatalogus aan (op type, vakgebied en onderwerp van je project), waaronder dus ook verwijzingen naar KB-databanken.

april 24th, 2020 by Jaap de Jong

Over de zoekmachine Laelaps in BOLAS

Laelaps - de zoekmachine van bolas

Bolas werkt samen met onder meer de Duitse zoekmachine BASE en DOAJ aan het verbeteren van de beschikbaarheid en toegankelijkheid van de wetenschap. De inhoud van genoemde databanken is – met ruim twintig andere databanken (totaaloverzicht) – in Laelaps opgenomen. Bij de nieuwste update zijn meer dan honderdvijftig miljoen bronnen geïndexeerd. Klik op het logo om direct naar Laelaps te gaan.

maart 24th, 2020 by Renske ter Avest

BOLAS online met Bart en Bella

Onderzoek doen met bolas: vanaf het profielwerkstuk tot en met de PhD-thesis. Vanaf de bovenbouw van de middelbare school tot en met de de promotieplek aan een onderzoeksinstituut.

Werken met bolas! Niet alleen omdat het nodig is, maar met plezier en naar tevredenheid. Dat is wat wij horen en dit maakt ons blij, sterker nog: we zijn er trots op

In verband met de corona-crisis geven wij cursussen online. Dan doen we met Microsoft Teams. Je kunt je aanmelden voor de training afstuderen met bolas (45 minuten). De functionaliteiten van bolas zijn gemakkelijk te gebruiken in combinatie met Office365 (zoals Microsoft Teams, Yammer) en Google Docs.

Bart & Bella en andere medewerkers van BOLAS helpen je graag verder. Dat kan via Microsoft Teams, maar ook op andere manieren. Neem contact met ons op. Wij helpen je graag. Ook of juist in tijden van corona!

maart 19th, 2020 by Renske ter Avest

Het profielwerkstuk in tijden van Corona

Op veel scholen begint binnenkort het traject voor het profielwerkstuk (PWS-traject). Tegelijkertijd is onzeker wanneer scholen weer leerlingen kunnen ontvangen. Vanuit onze opgedane ervaring met het PWS-traject bieden wij de mogelijkheid om het afstandsonderwijs inhoud te geven.

Er is een digitale handleiding beschikbaar om het PWS-traject op te starten en de verschillende stappen te doorlopen. Het tijdschema bij de activiteiten wordt ingevuld door de school. Van het document is een Wordversie beschikbaar.

Het onderzoek in het model is gefaseerd: voorbereiding, verzamelen, analyseren, rapporten en presenteren (met een 7-stappenmodel). Tijdens het traject gaan leerlingen ook kritisch aan de slag bronnen:

  1. wat zijn betrouwbare bronnen?
  2. hoe vind ik betrouwbare bronnen?
  3. hoe verwerk ik deze (verschillende type) bronnen in een verslag? (APA-richtlijnen)?

In de handleiding staan links naar blogs met uitleg en interactieve oefeningen met de webapplicatie van bolas.

Voor meer informatie (bijv. over de AVG of privacyconvenant) kunt u ons bereiken onder het nummer: 085-30 30 721.

I.v.m. de coronacrisis bieden wij de tool voor VO-scholen gratis vouchercodes aan (geldig tot en met 31 augustus a.s.).

januari 16th, 2020 by Helpdesk Bolas

Databankcatalogus

Bolas verwijst gebruikers graag naar databanken. Reden is dat databanken meer betrouwbare informatie bevatten. De opgenomen bronnen bevatten vrijwel altijd de formele gegevens die nodig zijn voor een adequate verwijzing (auteur, publicatiedatum, titel- en vindplaatsgegevens). Zonder deze formele gegevens is de betrouwbaarheid niet te beoordelen.

Standaard ziet de gebruiker niet alle beschikbare databanken. Je kunt het aantal databanken vergroten door een eventueel lidmaatschap van de Koninklijke Bibliotheek (KB) ook bij bolas aan te geven (onder persoonlijke instellingen).

De databanken zijn vindbaar gemaakt op vakgebied en soort (bijv. journals, e-books of kranten). Een aantal van de databanken is ook rechtstreeks doorzoekbaar met Laelaps, de zoekmachine van bolas. De groen gearceerde databanken (klik op afbeelding) zijn opgenomen in Laelaps.

In blogs van bolas worden de databanken nader toegelicht.